Pierwszy dzwonek z klasą

Pierwszy dzień szkoły

Pierwszy dzień szkoły to wyzwanie pełne obaw. Wszyscy wokół mówią o pierwszym września w taki sposób, jakby to była magiczna data. Rodzice odliczają dni pełni wyczekiwania, niepokoju i nuty podekscytowania, podczas gdy dla ich pociechy pierwszy dzień szkoły to jeden z najbardziej stresujących dni w dotychczasowym życiu. Jak ułatwić dziecku wejście w nowy etap życia? Czy pierwszy dzwonek musi budzić lęk? Czy może obudzić ciekawość?

Debiut pierwszoklasisty

Zdziwiony chłopiec z książką na tle tablicy szkolnej

Prawie każdy z nas pamięta ten dzień: powitanie na uroczystym apelu, odczytywanie nazwisk, nowe otoczenie, nauczyciele, którzy będą czuwać nad wiedzą swoich uczniów. Dla dziecka wiąże się to zwykle z dużym niepokojem. Ma odnaleźć miejsce w nowym środowisku, wśród dzieci w podobnej sytuacji: potrzebujących uwagi, chcących być w centrum zainteresowania, szukajacych swojego sposobu na poradzenie sobie z nową sytuacją. Dopasowanie się do grupy nie jest proste dla dorosłego (przed nim stoi zadanie współpracy z nowym gronem rodziców i nauczycieli), a tym bardziej dla dziecka. Radość i podekscytowanie są równie silne jak lęk czy rozczarowanie. Dlatego tak ważne jest ułatwienie drogi małemu, szkolnemu odkrywcy. W procesie adaptacji szkolnej bardzo istotne jest podejście rodziców i nauczycieli. Choć ze szkołą kojarzy się nauka, to równie ważnym aspektem są interakcje z nowymi autorytetami, grupą rówieśniczą i związane z tym emocje. Wsparcie ze strony rodzica i nauczyciela buduje zaufanie i poczucie bezpieczeństwa, dodaje odwagi, są one bardzo potrzebne dziecku w nowej sytuacji. Dzięki temu może rozwinąć skrzydła, skupiając się na tym, co potrafi i próbując tego, czego musi się jeszcze nauczyć. Kluczowa w rozpoczęciu nauki jest też dojrzałość szkolna dziecka. Co to tak naprawdę jest? To najogólniej mówiąc - radzenie sobie z wyzwaniami, jakie stawia szkoła przed małym odkrywcą.

Stos książek na szarym tle

Dojrzałość szkolna - co to takiego?

Pierwszy aspekt to rozwój intelektu. Umiejętności takie jak czytanie, pisanie czy liczenie to podstawa do kolejnych kroków w wyboistej szkolnej drodze. Liczy się też koncentracja uwagi i słuchanie. Dzięki temu w przyszłości szkolny odkrywca łatwiej wyłapie szczegóły i ważne informacje.  Skupienie i wytrwałość w dążeniu do tego by zakończyć swoje zadanie, to także cechy ucznia dojrzałego umysłowo. Dziecko z gotowością szkolną raczej nie ma problemów z komunikacją. Porozumienie to „złoty środek” rozwiązujący nie jeden problem, w tym szkolny. Dzięki umiejętności porozumiewania się, uczeń potrafi zasygnalizować własne potrzeby czy też to z czym ma trudność, a także zrozumieć to co do przekazania ma nauczyciel i rówieśnicy. Stąd rozwój mowy i umiejętności komunikacyjne są również brane pod uwagę. Ważne jest także to jak nasz pierwszoklasista radzi sobie z pozoru prostymi czynnościami: ubieranie, czesanie, jedzenie, kontrola potrzeb fizjologicznych, punktualność czy przygotowanie się do lekcji. Wszystkie te umiejętności pokazują, w jakim stopniu uczeń będzie odnajdywał się społecznie w nowym środowisku oraz w których momentach może mieć trudności. 

Razem znaczy więcej - rozwijamy się dzięki interakcjom z innymi

W klasie spotkać można niejednego „urwisa”, energia jednak nie musi oznaczać braku dojrzałości – przeciwnie, dziecko pełne energii może nosić w sobie kreatywność i umiejętności, które warto rozwinąć. „Urwis” odpowiednio ukierunkowany ma możliwość rozwinąć swoją wyobraźnię i nieszablonowe myślenie. To może pomóc pierwszoklasiście zaadaptować się w grupie. A nie jest to łatwe wyzwanie. Wśród dzieci tak różnych od siebie odnalezienie się w nowym gronie to połowa sukcesu. Kontakt z innymi dziećmi, a także dorosłymi pokazuje dojrzałość społeczną dziecka. Jeśli nasz „urwis” mimo tego, że rozpiera go energia, potrafi pracować wspólnie z grupą, nie burząc ustalonego porządku, to sprzyja jego adaptacji szkolnej. Potwierdzeniem, że proces ten zachodzi jest także wspólna zabawa, aktywne uczestniczenie w życiu grupy i udzielanie się w czasie zajęć.

Siła więzi i autorytetu

Kobieta pisze na tablicy szkolnej

Pierwszy rok szkolny to nie tylko oceny, książki czy zadania domowe – to także ogromny ładunek emocjonalny. Równie ważna jak osiągnięcia w nauce (jeśli nie ważniejsza) jest grupa rówieśników. Akceptacja w grupie pomaga pokonywać wiele innych trudności i ułatwia szkolne osiągnięcia ucznia. To w jaki sposób uczeń radzi sobie z emocjami - czy ucieka od grupy, czy się zaprzyjaźnia, czy ma ufny stosunek do autorytetów, czy jest związany ze swoją szkołą, nauczycielami i innymi dziećmi, pokazuje jego dojrzałość emocjonalną. Bywają i trudne momenty, bo kto z nas się nie kłócił, nie doznał przykrości czy nie bał się odpowiedzi przy tablicy? Wówczas pomocne jest wspomniane wcześniej podejście nauczyciela, który w tym okresie staje się znaczącym autorytetem. To on / ona pomoże przejść przez szkolne upadki z podniesioną głową, wzmocni sukcesy, obniży stres, napięcie czy lęk, które często towarzyszą dzieciom zaczynającym naukę w szkole. Jednak pierwszymi znaczącymi osobami w życiu dziecka są jego rodzice i to oni mają największy wpływ na jego rozwój, świat przeżyć, codzienne poczucie bezpieczeństwa. Kształtowanie dojrzałości szkolnej zaczyna się w domu. Relacja rodzica z dzieckiem to najważniejszy aspekt, szkoła to kolejny etap, w którym nauczyciel wspomaga, ale i wymaga, docenia za sukcesy, ale i wskazuje niepowodzenia. Aby dziecko mogło radzić sobie w odpowiedni sposób z odkryciami na własny temat – swoimi mocnymi stronami i trudniejszymi ograniczeniami, ważne jest podejście rodziców. To rodzice i najbliżsi opiekunowie wyznaczają wartości i zasady uwewnętrzniane przez dziecko, pokazują jak radzić sobie z trudnościami, z uczuciami, z konfliktami. Rodzic nie jest w stanie uchronić dziecka przed wszystkim, co przykre, może jednak wzmacniać swoją pociechę i przygotować emocjonalny grunt na to, co czeka małego ucznia. Czasem „wierzę w ciebie” lub „nic się nie stało, możemy wspólnie nad tym pomyśleć, jeśli chcesz” usłyszane od rodziców dodaje mobilizacji jak nic innego! W ostateczności warto pamiętać, że zdrowie psychiczne dziecka jest po wielokroć ważniejsze niż jego oceny. A przekształcanie domowej relacji rodzic – dziecko w relację wymagający, srogi nauczyciel – dziecko, nie służy nikomu.

Copyright © Uważna Pracownia Terapii - Poznań

W przypadku trudności szkolnych i wychowawczych oraz wątpliwości, które trudno rozwiać w oparciu o własne rodzicielskie zasoby, mogą Państwo skorzystać z porad i wsparcia psychologów i terapeutów dzieci i młodzieży w naszej Pracowni.

 

Znajdź nas na Facebooku

Umów spotkanie

Rejestracja telefoniczna od poniedziałku do piątku
w godzinach 14:00-19:00
tel. 796 038 230
lub na www.uwazna.medsoft.pl

Przyjdź na wizytę

Uważna Pracownia Terapii
ul. Śniadeckich 28/2
60-744 Poznań
NIP: 777-291-26-15
ING Bank Śląski 18 1050 1520 1000 0097 3286 2066